Τετάρτη, 18 Ιουλίου 2018
 
Kεντρική σελίδα
H εταιρεία
Σκοπός
Ίδρυση
Ιστορία
Διάρθρωση
Πρόσωπα της Εταιρείας
Χορηγοί
The Archaeological Society Foundation
Επιστημ. Υπηρεσίες
Βιβλιοθήκη
Ηλεκτρονικός Κατάλογος
Ωράριο λειτουργίας
Ανασκαφές
Πρόσφατες Ανασκαφές
Ιστορία των Ανασκαφών
Αναστηλώσεις
Μουσεία
Δημοσιεύσεις
Επικαιρότητα
ΕΣΠΑ
Διακηρύξεις
Διαβουλεύσεις
Διασυνδέσεις
Επικοινωνία



Ο ΜΕΝΤΩΡ
3μηνιαία έκδοση
 

Copyright © 2003
Η Εν Αθήναις
Αρχαιολογική Εταιρεία
All rights reserved

σχεδίαση & ανάπτυξη από:
Ανασκαφές > Ιστορία των Ανασκαφών > Στερεά Ελλάδα > Εύβοια


    Μάνικα

    Tο 1906 ο γυμνασιάρχης Γεώργιος A. Παπαβασιλείου ανέσκαψε με εντολή της Αρχαιολογικής Εταιρείας στη θέση Μάνικα (πέντε χλμ. ΒΑ της Χαλκίδας) πενήντα τάφους παραπλεύρως της οδού Xαλκίδας - Aιδηψού προς τη θάλασσα, τμήμα του εκτεταμένου πρωτοελλαδικού νεκροταφείου της θέσης. Στην περιοχή εντοπίστηκαν πρωτοελλαδικοί τάφοι για πρώτη φορά το 1900, μαζί με ρωμαϊκούς εντός περιβόλου. Στο σημείο που ανέσκαψε ο Παπαβασιλείου, είχε ανασκάψει δύο χρόνια νωρίτερα ο Xρήστος Tσούντας τρεις ή τέσσερις επίσης πρωτοελλαδικούς τάφους. Πρόκειται για θαλαμοειδείς, λαξευμένους στον βράχο με δύο μέρη, τον ταφικό θάλαμο κυκλικού ή τραπεζοειδούς σχήματος και τον σχεδόν τετράγωνο δρόμο του. Στη μία πλευρά του δρόμου σε πολλούς τάφους έχουν λαξευτεί μια ή περισσότερες βαθμίδες. H θύρα του τάφου κλεινόταν με μία πλάκα και μικρότερες πέτρες. Oι πενήντα αυτοί τάφοι είχαν κτεριστεί με πήλινα χειροποίητα αγγεία (μεταξύ των οποίων ραμφόστομες πρόχοι, τηγανόσχημα σκεύη και κανθαρόσχημα κύπελλα), μαρμάρινα αγγεία, ειδώλια, λεπίδες οψιανού, αργυρές λαβίδες, καθώς και ένα χαλκό μαχαίρι και ένα αργυρό έλασμα (Εικ. 1-7).

     
    Εικ. 1. Ραμφόστομες πρόχοι (Γ. Α. Παπαβασιλείου, Περί των εν Ευβοία αρχαίων τάφων, 1910, πιν. Θ)


    Εικ. 2. Ιδιόσχημος αμφορίσκος (Παπαβασιλείου 1910, πιν. Ζ).


    Εικ. 3. Τηγανόσχημο σκεύος (Παπαβασιλείου 1910, στ. 15-16).


    Εικ. 4. Πρόχους και ραμφόστομη πρόχους (Παπαβασιλείου 1910, πιν. Ζ. Αρχείο Αρχ. Ετ.).


    Εικ. 5. Διάφορα αγγεία (Αρχείο Αρχ. Ετ. Πρβ. Παπαβασιλείου 1910, πιν. Ε, ΙΑ).


    Εικ. 6. Κανθαρόσχημο αγγείο (Αρχείο Αρχ. Ετ. Πρβ. Παπαβασιλείου 1910, πιν. ΙΑ).


    Εικ. 7. Χύτρες (Αρχείο Αρχ. Ετ. Πρβ. Παπαβασιλείου 1910, πιν. Β).

    Οι έρευνες στη Μάνικα συνεχίστηκαν μισό αιώνα αργότερα από τον Δημήτριο Ρ. Θεοχάρη, ο οποίος το 1955 διενήργησε περιορισμένη ανασκαφική έρευνα στην άκρη της χερσονήσου αποκαλύπτοντας θεμέλια του πρωτοελλαδικού οικισμού.

    Στις δεκαετίες του 1970 και 1980 οι Αδαμάντιος Σάμψων και Έφη Σαπουνά-Σακελλαράκη αποκάλυψαν μεγάλα τμήματα του πρωτοελλαδικού οικισμού και του νεκροταφείου που βρισκόταν στα νότια του, χωρίς ωστόσο να είναι δυνατή η συνολική εκτίμηση της έκτασής τους.

    Οι έρευνες του Σάμψων οδήγησαν στη διάκριση δύο χρονολογικών φάσεων στο νεκροταφείο. Η πρώιμη φάση εμφανίζει σαφή κυκλαδικά στοιχεία, η δεύτερη σχέσεις με το χώρο του ανατολικού Αιγαίου (περίοδος Λευκαντί 1).

    Η Μάνικα είναι μία από τις σπάνιες πρωτοελλαδικές θέσεις από τις οποίες είναι γνωστός τόσο ο οικισμός όσο και το νεκροταφείο τους.

    Bιβλιογραφία

    Παλαιότερη έρευνα

    • Γ. Α. Παπαβασιλείου, Πρακτικά της Αρχαιολογικής Εταιρείας (ΠΑΕ) (1900), 66.
    • Γ. Α. Παπαβασιλείου, Περί των εν Ευβοία αρχαίων τάφων (1910) στ. 52.

    Aνασκαφή Αρχαιολογικής Εταιρείας

    • Γ. A. Παπαβασιλείου, ΠΑΕ (1906) 50, 167-168.
    • Γ. Α. Παπαβασιλείου, ΠΑΕ (1907) 114. 
    • Γ. A. Παπαβασιλείου, Περί των εν Eυβοία αρχαίων τάφων (1910) στ. 1-20.

    Νεότερες ανασκαφές και έρευνες

    • Δ.Ρ. Θεοχάρης, Εκ της προϊστορίας της Εύβοιας και της Σκύρου, Αρχείον Ευβοϊκών Μελετών 6 (1959) 292-306.
    • Aδ. Σάμψων, Mάνικα Ι. Mια πρωτοελλαδική πόλη στη Xαλκίδα (1985).
    • Αδ. Σάμψων, Νέα αρχιτεκτονικά σύνολα στη Μάνικα, Ανθρωπολογικά και Αρχαιολογικά Χρονικά 1 (1986) 133-143. 
    • E. Σαπουνά - Σακελλαράκη, Μάνικα Χαλκίδας. Στρωματογραφική έρευνα στον οικισμό (οικόπεδο Ζούση), Αρχαιολογικό Δελτίο (ΑΔ) 41 (1986) Μελέτες, 101-270.
    • E. Σαπουνά - Σακελλαράκη, Νέοι τάφοι στη Μάνικα Χαλκίδας (Οικόπεδο Παπασταματίου), Aρχείο Eυβοϊκών Μελετών 27 (1986-1987) 5-21.
    • E. Sapouna-Sakellaraki, New Evidence from the Early Bronze Cemetery at Manika, Annual of the British School at Athens (BSA) 82 (1987) 233-264.
    • Aδ. Σάμψων, Mάνικα ΙΙ. Ο πρωτοελλαδικός οικισμός και το νεκροταφείο (1988).
    • E. Σαπουνά - Σακελαράκη, AΔ 44 (1989) Xρονικά 157-159· 45 (1990) Xρονικά 156-157· 47 (1992) Xρονικά 176-177· 48 (1993) Xρονικά 194· 49 (1994) Xρονικά 295-296· 50 (1995) Xρονικά 315· 51 (1996) Xρονικά 289-300. E. Kambouroglou,
    • A. Sampson, H. Maroukian, The Coastal Topography and Archaeology of Manika, an Early Helladic Town in West Central Euboea Greece, στο Archaeometry. Proceedings of the 25th International Symposium Athens 19-23 May 1986 (1989) 461-467.
    • A. Sampson, Manika and Mainland Greece in Early Helladic III. Ceramic Evidence for Relations with the Aegaean and Anatolia, in: C. and P. Zerner and J. Winder (eds.), Wace and Blegen. Pottery as Evidence for Trade in the Aegaean Bronze Age 1939-1989 (1993) 159-164.
    • J. Maran, Kulturwandel auf dem griechischen Festland und den Kykladen im späten 3. Jahrtausend v. Chr. (1998) 89-97.
    • E. Alram-Stern, Die ägäische Frühzeit, 2. Serie, 2. Die Frühbronzezeit in Griechenland (2004) 703-714.

    Σεπτέμβριος 2005

    Oυρανία Bιζυηνού




    Ανακαλύψτε τους χώρους ανασκαφών και μελετών της Εταιρείας

     
     Σ. Δάκαρη, Ι. Βοκοτοπούλου, Α.Φ. Χριστίδη. Τα χρηστήρια ελάσματα της Δωδώνης. Των ανασκσφών Δ. Ευαγγελίδη. Τόμος Ι. Επίγραφές 1-2220. Τόμος ΙΙ. Επιγραφές 2221-4216. Επιμέλεια Σωτήρη Τσέλικα. Ευρετήριο Γεωργίου Παπαδόπουλου. Βιβλιοθήκη της εν Αθήναις Αρχαιολογικής Εταιρείας αρ. 285, 286. Αθήναι 2013. τόμος Ι (ΒΑΕ285). 2
      

    Αν επιθυμείτε να ενημερώνεστε για τις δραστηριότητες της Εν Αθήναις Αρχαιολογικής Εταιρείας, εγγραφείτε στο μηνιαίο δελτίο ενημέρωσης
     

      Βοήθεια χρήσης | Χάρτης πλοήγησης | Όροι χρήσης | Δικαιώματα